Persvrijheid in China

Opnieuw een kritische journalist de mond gesnoerd in China!

Posted by sarahvl op november 27, 2008

Chen Daojun werd in november tot drie jaar gevangenis veroordeeld tijdens een proces dat slechts dertig minuten geduurd heeft. Dit gebeurde op basis van drie artikels van zijn hand over politieke onderwerpen – onder andere over de protesten in Tibet – die zijn antioverheid houding ‘aantoonden’. Een andere journalist zit momenteel in de gevangenis in afwachting van een uitspraak. Huang Qi werd gearresteerd op 10 juni 2008 nadat hij op zijn website verslag had uitgebracht van de aardbeving die in mei had plaats gevonden in de zuidelijke provincie Sichuan. In 2000 werd hij ook al eens veroordeeld tot vijf jaar opsluiting wegens antioverheid uitlatingen in online artikels.

 

Dinsdag had ik de kans om professor Hu Zhengrong, vice-president van de Communication University of China (jawel, u hoort het goed: een universiteit volledig gewijd aan de communicatiewetenschappen!), te vragen wat hij vindt van gebeurtenissen als deze en van de staat van de persvrijheid in China. Hij vertelde me dat de media in China de laatste dertig jaar een enorme verschuiving doorgemaakt hebben. Deze kan niet los gezien worden van andere maatschappelijke veranderingen in het land.

 

Zo hebben de economische hervormingen in de jaren zeventig ervoor gezorgd dat het land een sterke economische groei gekend heeft. De liberalisering van de Chinese markt heeft ook haar invloed gehad op de media. Deze zijn niet langer propagandatools in handen van de overheid. Het zijn nu zelfstandige, kapitalistische ondernemingen die streven naar winstmaximalisatie zonder daarbij rekening te houden met politieke overwegingen. Het gevolg is dat programma’s als Idool in China enorme kijkcijfers halen. Het is nu ook onmogelijk voor de autoriteiten om alle media die er sinds de liberalisering bijgekomen zijn – enorme hoeveelheden, er zijn nu bijvoorbeeld meer dan 3000 titels in de magazinesector alleen al (!) – nog te blijven controleren. Toezicht gebeurt daarom steekproefsgewijs, getuige voorvallen zoals hierboven vermeld. De liberalisering heeft de pers meer vrijheid gegeven, maar die is nog altijd niet absoluut.

 

Ook sociale ontwikkelingen zoals individualisering en een actief participerend publiek hebben geleid tot een enorme boom van nieuwe media, vooral de gsm en internet, die hierop inspelen. En ten slotte heeft ook op politiek vlak de modernisering van de communistische ideologie het mogelijk gemaakt dat de media zich onafhankelijker kunnen gedragen. Media zijn in het China van vandaag niet alleen meer propagandatools, het zijn nu volwaardige commerciële ondernemingen die vaak ook een publieke dienstverleningstaak hebben.

 

Daarom verzet professor Hu zich ook zo fel tegen oversimplificaties die China stereotyperen als een land van propaganda en van media in staatshanden. De situatie is veel complexer dan dat en soms zelfs contradictorisch. Vandaag bestaat de Chinese mediasector uit een ingewikkelde mix van commerciële bedrijven die zowel gestuurd worden door de eigen private belangen, als door die van de staat en van het publiek. Het is duidelijk dat dit land in een overgangsfase zit. Professor Hu vat het voor mij samen: ‘According to my observations, in terms of press freedom, I’m neutral. You cannot say “In China we’ll have press freedom within five years”, but the last years the situation has changed a lot. Many critical and many liberal arguments towards government are possible now. The situation of press freedom  is changing, but it takes time…

 

Ik vind de visie van professor Hu zeer verhelderend en onthou er vooral van dat een complex verhaal zoals dat van de persvrijheid in China niet mag gereduceerd worden tot een stereotype waarbij veel belangrijke aspecten verloren gaan. China is op de goede weg ‘but it takes time…’. Dat ben ik meer en meer gaan inzien bij het maken van deze weblog.

2 Reacties to “Opnieuw een kritische journalist de mond gesnoerd in China!”

  1. onix said

    Mh, ik ben het allicht met je eens, 100% ook, maar ik heb toch wel een kanttekening bij “de mond gesnoerde journalisten”. In sommige gevallen is het beter bepaalde media of journalisten een beetje te dimmen.
    Vooral als ze liegen en expres mee doorgaan. Daar valt ook onder totale eenzijdigheid. Meestal wordt dan geweld van 1 kant belicht maar totaal niet van de ander,
    als een van de partijen de politie en dus politiek is is het zelfs standaard.
    Verder vind ik dat de individuele vrijheid van meningsuiting onbelemmerd moet zijn. No-profit informatie, freeware, blogs zijn individuele uitingen die meestal om individuele reakties vragen. Ik denk dus dat het wel nuttig is naar absolute normen van vrijheid van meningsuiting te werken, waarbij ik op zich de positie van commercieele media (erg machtig en sterk geneigd de waarheid een kant op te draaien) minder respekteer dan die van de individuele publicist.

    (konklusie, ik weet het niet met de vrijheid van meningsuiting in china, het kan meevallen maar ook tegen, mijn normen zijn zobizo anders dan die van de westerse media, die ik een 6- zou geven. Dan denk ik aan de nederlandse situatie, om een goede indruk te krijgen van elk ander systeem, zelfs bvb het duitse (6.9) of franse 6 (met een aantekening), kan ik niet echt beoordelen, ik zou 1000en franse en duitse artikelen moeten lezen, vele uren voor tv programmatuur door moeten brengen. Van china heb ik helemaal geen idee, tegenover censuur staat namelijk ook nog onvrijheid van informatie. Daar scoort nederland denk ik ook beroerd, omdat het zo een trendvolger is.
    De trend is tijdens de afgelopen jaren gezet door de VS en bush (ook op geopolitiek gebied) Of informatie in china essentieel vrijer is weet ik bvb totaal niet.

    Dat ‘niet weten’ is de reden dat m.i. de westerse media zo slecht scoort op het gebied van vrijheid van informatie.
    Met echt veel meer informatie zou ik zelf ook wat minder vaak de neiging hebben mijn ‘mening’ te uiten.

    het westerse systeem van informatie beschikbaarheid is elitair en kapitalisties, dat kan dus makkelijk beter.
    Wie weet wat voor wonderen van informatie er in bvb rusland of china te krijgen zijn.. china gebruikt voor internetcensuur iig een direkter systeem dan het westen,
    of dat ook de gewenste effekten heefty op de verkrijgbaarheid van data?
    wie weet.

  2. […] Opmerkingen (RSS) « Opnieuw een kritische journalist de mond gesnoerd in China! […]

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

 
%d bloggers op de volgende wijze: